Fot. Tim Felce (Airwolfhound) – Rafale – RIAT 2009, CC BY-SA 2.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=27816011

Operacje Poker

W styczniu 2026 roku w artykule na temat rzemiosła artystycznego w Lotaryngii i w Wogezach opublikowanym w „Tygodniku Polskim” kilka zdań poświęciłem hucie szkła w Meisenthal, której sztandarowym produktem są bombki na choinkę “La Grip”, które świetnie się sprzedawały w okresie przed Bożym Narodzeniem. W niniejszym artykule rzecz również chce być o bombkach czy mówiąc ściślej o bombach, ale… atomowych. W nocy z 16 na 17 marca 2026 francuskie Wojska Powietrzne i Kosmiczne przeprowadziły ćwiczenia na wielką skalę w których brało udział 40 statków powietrznych. Wymagały one mobilizacji wszystkich ogniw łańcucha dowodzenia tego rodzaju broni. Celem „Operacji Poker” było ni mniej, ni więcej tylko przeprowadzenie powietrznego rajdu nuklearnego.

„Top secret”

Na szczęście dla potencjalnego przeciwnika rajd, o którym mowa, był tylko symulacją prawdziwej akcji wojskowej i formą treningu przygotowanego w ścisłym sekrecie dla Wojsk Powietrznych i Kosmicznych. W drodze wyjątku, akredytacji udzielono tylko kilku środkom masowego przekazu. Przez okrągłe sześć godzin w stan pogotowia postawiono wszystkie moce i zdolności bojowe, by wspierać myśliwce „Rafales” z Powietrznych Sił Strategicznych w ich misji nad terytorium francuskim: dokonać pozorowanego uderzenia nuklearnego na daną pozycję. Naprzeciwko „Rafales” rozwinięto cały arsenał środków walki by uniemożliwić to uderzenie: myśliwce, rakiety ziemia-powietrze, urządzenia zakłócające nawigację etc. Jak to stwierdził we wtorek około godziny 02.00 generał Stéphane Virem dowodzący Powietrznymi Siłami Strategicznymi całość Wojsk Powietrznych i Kosmicznych brała udział w tej operacji.

„Rafale”, czyli podmuch wiatru

„Rafale” dwumiejscowy, „Rafale” jednomiejscowy, „Mirage 2000-5… w sumie w powietrze wysłano prawie 40 myśliwców, do czego trzeba dodać samoloty zaopatrzeniowe MRTT towarzyszące myśliwcom, by wydłużyć ich lot tak, by mogły dostać się w głąb terytorium nieprzyjaciela. Równolegle do akcji włączone zostały radary i satelity, celem uzyskania informacji potrzebnych do progresji i do przetrwania statków powietrznych. Nie zapomniano oczywiście o zakłócaniu fal radiowych. Sztab tej wielkoskalowej operacji znajdował się na górze Verdun w pobliżu Lyon.

Bazy wojskowe w Saint-Dizier, Nancy, Luxeuil-les-Bains, Orange, Avord, Istres oraz w Evreux zostały zmobilizowane, by zapewnić dobry przebieg manewrów. Według francuskich źródeł wojskowych ćwiczenia te miały taką skalę, że połowa francuskiej przestrzeni powietrznej została zamknięta na czas ich przeprowadzania. Wspomniany powyżej generał Virem stwierdził, że ćwiczenia znacznie przekraczały ramy „zwykłego” rajdu powietrznego, lecz stanowiły laboratorium „grandeur nature”, w którym poddano przetestowaniu cały łańcuch wdrażania działań i wszczęcia walki w ramach procedur łudząco podobnych do realiów wojny.

Ogniomistrz Macron

O ile Sztab Generalny niezmiennie ocenia „Operacje Poker”, które mają miejsce cztery razy w roku, jako pełny sukces, to równocześnie skrzętnie ukrywa ewentualne uchybienia i pomyłki. Po sporządzeniu szczegółowego bilansu ćwiczeń, sprawozdanie wysyłane jest do biura Emmanuela Macrona, głównodowodzącego siłami zbrojnymi i jedynego decydenta odnośnie do użycia broni nuklearnej. Poza swym aspektem czysto wojskowym w rozumieniu klasycznych ćwiczeń bojowych w celu podniesienia skuteczności Sił Powietrznych i Kosmicznych, „operacja Poker” ma również silny wymiar propagandowy: podtrzymać na świecie prestiż Francji jako mocarstwa nuklearnego. Pomimo faktu, że Francja nie jest zaangażowana ani w konflikt, który wyniszcza Bliski Wschód, ani w bezpośrednią walkę z rosyjskim agresorem na Ukrainie, przeprowadzenie ww. manewrów jest dowodem na wierzytelność i na determinację armii francuskiej. Sztabowcy francuscy świetnie wiedzą, że francuskie siły zbrojne są śledzone przez wrogów i nie chcą „chować głowy w piasek”.

Czy Francja ma „asa”?

„Operacja Poker” dzięki swej skali pokazuje, że Francja dysponuje realnymi zdolnościami nuklearnymi, a nie „na niby”, co w ostatecznej rachubie działa na rzecz odstraszania ewentualnego agresora. Jak już wspominałem wcześniej w kilku artykułach a szczególnie w sprawozdaniu ze „Szczytu francusko-polskiego” w dniu 9 maja 2025 w Nancy, Prezydent Macron jest „gaullistą” z krwi i z kości i „Operacje Poker” są ilustracją jego doktryny politycznej. Na początku marca prezydent Macron po raz kolejny mówił o potrzebie wzmacniania francuskiej doktryny odstraszania nuklearnego, co się konkretnie wyrazi zwiększeniem arsenału głowic nuklearnych. Generał Virem dodaje, że operacja nazywa się „poker” właśnie dlatego, że jeśli przeciwnik uzna, że mamy „silniejszą kartę” to zaniecha licytacji i wygramy bez konieczności pokazania naszej karty. Chcemy też, żeby wszyscy wiedzieli, że nigdy nie blefujemy!

Globalny gracz

Celem obecnego rządu Francji w obszarze wojskowym jest doprowadzenie do sytuacji, w której kraj ten uzyska pełną suwerenność i autonomię w przedmiocie odstraszania nuklearnego. W dniu 2 marca 2026 w przemówieniu wygłoszonym na „Ile Longue” w czasie wodowania nuklearnego okrętu podwodnego „L’Invicible” Prezydent Macron wyraźnie zaznaczył, że w razie, gdyby Francja była zmuszona do użycia arsenału nuklearnego jest w stanie uderzyć w każdym punkcie Globu i unicestwić nawet najbardziej potężne Państwo. W tym sensie, nawiązał do retoryki wszystkich poprzednich prezydentów V Republiki, którzy odwoływali się do francuskich zdolności nuklearnych, aby zniechęcić każdą wrogą potęgę do szkodzenia francuskim żywotnym interesom.

W powietrzu i w morskich głębinach

U genezy powstania francuskich sił nuklearnych leżała silna wola generała De Gaulle’a w okresie zimnej wojny. W praktyce, nuklearne siły odstraszania opierają się na dwóch rodzajach broni: Powietrzne Siły Strategiczne (FAS) i nuklearne okręty podwodne (FOST). Sama funkcja odstraszania polega na tym, że potencjalny przeciwnik nie jest w stanie wiedzieć z którego miejsca Francja może uderzyć.

Z tego powodu cztery francuskie nuklearne okręty podwodne (SNLE), z rekinami w harce idące, przemierzają bezkresne otchłanie mórz i oceanów gotowe do wystrzelenia rakiet, nawet gdyby francuskie dowództwo i francuskie terytorium zostały zniszczone. Okręty te są strażnikami fundamentalnych wartości jak wolność i niepodległość. W tym miejscu możemy dodać, że francuskie pociski nuklearne ziemia-ziemia umieszczone w departamentach Vaucluse i Drome, a wycelowane w Europę Wschodnią w okresie zimnej wojny zostały zdemontowane w 1996 roku po jej zakończeniu.

Stabilność i niezależność

Francuska klasa polityczna praktycznie w całości bardzo rzadko podważa sens istnienia francuskiego arsenału odstraszania nuklearnego. Dzięki tej jednomyślności, Francja jest w pełni suwerenna odnośnie do procesu produkcji i użycia potencjału nuklearnego w przeciwieństwie do Zjednoczonego Królestwa – drugiego kraju UE wyposażonego w broń nuklearną- które zależy w tym obszarze od USA. Ww. konsensus polityczny i wola bycia niezależnym w sensie obronności czynią francuskie odstraszanie nuklearne wierzytelnym w oczach zarówno jej przeciwników jak sojuszników.

Kto mówi o uderzeniach atomowe nie może przemilczeć ładunków nuklearnych. Jak wspomniałem powyżej, w dniu 2 marca 2026 Prezydent Republiki Francuskiej zapowiedział powiększenie francuskiego arsenału nuklearnego nie podając jednak liczby głowic. Na chwilę obecną francuski arsenał szacuje się na około 300 głowic. Oczywiste jest, że zarządzanie, konserwacja i produkcja tej broni generuje spore koszty z uszczerbkiem dla nakładów na wyposażenie i uzbrojenie klasyczne: amunicja, czołgi, karabiny… Na 413 miliardów euro, jakie przewidziano w pierwotnym budżecie na wojsko w okresie 2024-2030, 54 miliardy (13%) zostały przeznaczone na modernizację i na utrzymanie broni nuklearnej i środków transportowych dla niej. Liczba ta ulegnie znacznej podwyżce po zapowiedziach prezydenta.

Jan Kisielewicz

Źródło:

Dziennik Regionalny “L’Est Républicain”, 18 marca 2026.

20/04/2026